Έξτρα επίδομα θέρμανσης για 780.000 ευάλωτα νοικοκυριά – Εγκρίθηκε από την Κομισιόν η ελληνική πρόταση

Ένα ευρύ πλέγμα δράσεων για την αντιμετώπιση της «ενεργειακής φτώχειας» περιλαμβάνει η ελληνική πρόταση για Κοινωνικό Ταμείο για το κλίμα των 4,8 δισ. ευρώ, το οποίο εγκρίθηκε πρόσφατα από την Κομισιόν, με πιο «επίκαιρη» την αύξηση του επιδόματος θέρμανσης κατά 100 ευρώ από το 2027 για 780.000 οικονομικά ευάλωτα νοικοκυριά.

Το πρόσθετο αυτό επίδομα ύψους 78 εκατ. ευρώ θα δίνεται από το 2027 μέχρι το 2030 με στόχο να μειώσει το κόστος από το μέσο θέρμανσης (πετρέλαιο, φυσικό αέριο, ηλεκτρικό υγραέριο) στα νοικοκυριά, τα οποία χαρακτηρίζονται οικονομικά ευάλωτα. Το επίδομα θα είναι έκτακτο και θα δίνεται για να μετριάσει το αυξημένο κόστος της ενέργειας που επιβάλλει η κρίση που έχει ξεσπάσει εδώ και περίπου επτά μήνες στον Περσικό Κόλπο. Επίσης στοχεύει και την κάλυψη του μέσου κόστους από την ανατιμολόγηση των εκπομπών με αύξηση περίπου 20% που θα εφαρμοστεί από την 1η Ιανουαρίου του 2028. Η ισχύς του έκτακτου αυτού επιδόματος θα διακοπεί το 2030, με τη λογική ότι έως τότε θα έχουν αποδώσει επενδύσεις οι οποίες θα έχουν μειώσει αισθητά την εξάρτηση της χώρας από τα ορυκτά καύσιμα.

Προϋποθέσεις

Υπενθυμίζεται ότι οικονομικά ευάλωτο θεωρείται ένα νοικοκυριό όταν:

Το συνολικό εισόδημα του νοικοκυριού δεν υπερβαίνει τις 7.000 ευρώ για μονοπρόσωπο νοικοκυριό, προσαυξανόμενο κατά 3.500 ευρώ για κάθε μέλος του νοικοκυριού.

Στη μονογονεϊκή οικογένεια ορίζεται επιπλέον προσαύξηση 3.500 ευρώ για το πρώτο ανήλικο μέλος του νοικοκυριού.

Στο νοικοκυριό με απροστάτευτο/α τέκνο/α ορίζεται επιπλέον προσαύξηση 3.500 ευρώ για κάθε απροστάτευτο τέκνο.

Το συνολικό εισόδημα δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 21.000 ευρώ ετησίως, ανεξαρτήτως της σύνθεσης του νοικοκυριού.

Περιουσία

Σε ό,τι αφορά το περιουσιακά κριτήρια, η συνολική φορολογητέα αξία της ακίνητης περιουσίας του νοικοκυριού δεν μπορεί να υπερβαίνει στο σύνολο της το ποσό των 120.000 ευρώ για το μονοπρόσωπο νοικοκυριό, προσαυξανόμενη κατά 15.000 ευρώ για κάθε πρόσθετο μέλος και έως του ποσού των 180.000 ευρώ.

Έργα

Φυσικά, για να εξυπηρετήσει τον τίτλο του ως «Κοινωνικό» Ταμείο για το Κλίμα, το Ταμείο χρηματοδοτεί τη δημιουργία ενεργειακών κοινοτήτων, στις οποίες οι δήμοι θα μπορέσουν να αξιοποιήσουν χώρους για την παραγωγή και αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας με ΑΠΕ, μέρος από την οποία θα πιστώνεται σε οικονομικά ευάλωτα νοικοκυριά για να μειώσει περαιτέρω το ενεργειακό κόστος.

Σε κάθε περίπτωση, η έγκριση του σχεδίου δεν συνεπάγεται αυτόματη εκταμίευση των 3,57 δισ. ευρώ. Η Ελλάδα θα μπορεί να υποβάλει το πρώτο αίτημα πληρωμής αφού έχει ξεκινήσει η εφαρμογή και έχουν επιτευχθεί τα σχετικά ορόσημα, ενώ στη συνέχεια οι πόροι θα καταβάλλονται τμηματικά ανάλογα με την εκπλήρωση των συμφωνημένων στόχων.

Έλεγχοι

Η θετική αξιολόγηση της Κομισιόν, πάντως, συνοδεύεται και από μια εκκρεμότητα πριν αρχίσει η ροή των χρημάτων. Κατά την εξέταση του ελληνικού σχεδίου, η Επιτροπή εντόπισε αδυναμίες στα συστήματα εσωτερικού ελέγχου και ζητεί από την Ελλάδα την ενίσχυση των μηχανισμών ελέγχου της ροής και της υλοποίησης των δράσεων του ελληνικού προγράμματος, πριν από την πρώτη πληρωμή. Η ίδια η απόφαση .ορίζει ρητά ότι τα σχετικά μέτρα πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί και να είναι λειτουργικά πριν από την πρώτη εκταμίευση.

Ενίσχυση και στο στεγαστικό ζήτημα

Στην ελληνική πρόταση, το μεγαλύτερο βάρος του Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα πέφτει στην αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας. Στην κατεύθυνση αυτή, εκτός από τις άμεσες επιδοτήσεις, συνολικά 460.000 ευάλωτα νοικοκυριά αναμένεται να επωφεληθούν από μέτρα που αποσκοπούν στη μείωση της εξάρτησής τους από τα ορυκτά καύσιμα. Ειδικότερα προβλέπονται έως 62.000 ενεργειακές ανακαινίσεις κατοικιών, καθώς και η εγκατάσταση 200.000 αντλιών θερμότητας και ηλιακών συστημάτων θέρμανσης νερού, ειδικά για τους οικονομικά ευάλωτους, με τη μέγιστη δυνατή επιδότηση.

Παράλληλα, επιχειρείται να ενισχυθεί το περιορισμένο απόθεμα κοινωνικής κατοικίας στη χώρα. Το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία 2.800 νέων ενεργειακά αποδοτικών κοινωνικών κατοικιών, μέσω νέων κατασκευών, αλλά και της αξιοποίησης κενών κτιρίων. Επιπλέον, 226 εκατ. ευρώ θα κατευθυνθούν στην ανακαίνιση δημόσιων φοιτητικών εστιών, με την Κομισιόν να υπολογίζει ότι από τις παρεμβάσεις αυτές θα βελτιωθεί η πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση για 5.930 ευάλωτους φοιτητές. Η έμφαση στα κτίρια συνδέεται, σύμφωνα με την αξιολόγηση της Επιτροπής, με τη σχετικά υψηλή ενεργειακή ευαλωτότητα στην Ελλάδα και τη χαμηλή μέση ενεργειακή απόδοση του κτιριακού αποθέματος της χώρας.

Προσβασιμότητα και κοινωνικό leasing με ηλεκτρικά αυτοκίνητα

Ο δεύτερος μεγάλος πυλώνας αφορά τις μεταφορές, με περίπου 300.000 ευάλωτους χρήστες να αναμένεται να επωφεληθούν από την ενίσχυση και τον εκσυγχρονισμό των δημόσιων συγκοινωνιών. Το σχέδιο περιλαμβάνει περισσότερα από 200 νέα ηλεκτρικά λεωφορεία σε αστικές περιοχές με υψηλά επίπεδα μεταφορικής ευαλωτότητας, 22 επιπλέον συρμούς για το μετρό της Αθήνας, νέες υπηρεσίες μεταφοράς κατά παραγγελία σε απομακρυσμένες περιοχές και ανάπτυξη υποδομών φόρτισης.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το πρόγραμμα social leasing ηλεκτρικών αυτοκινήτων, μέσω του οποίου 15.000 ευάλωτα νοικοκυριά που εξαρτώνται από το αυτοκίνητο για τις μετακινήσεις τους θα μπορούν να αποκτήσουν πρόσβαση σε ηλεκτρικό όχημα έναντι προσιτού μηνιαίου μισθώματος. Η παρέμβαση εντάσσεται στην προσπάθεια να μη μείνουν εκτός της μετάβασης στην ηλεκτροκίνηση πολίτες για τους οποίους οι δημόσιες συγκοινωνίες δεν αποτελούν πρακτική εναλλακτική επιλογή.

Η ίδια η Κομισιόν αναγνωρίζει στην αξιολόγησή της ότι οι επενδύσεις στις δημόσιες μεταφορές πρέπει να συμπληρώνονται από στήριξη για ιδιωτικές μετακινήσεις μηδενικών εκπομπών ακριβώς για αυτή την κατηγορία πολιτών. Ξεχωριστό σκέλος αφορά και την προσβασιμότητα, καθώς προβλέπεται η χρηματοδότηση περισσότερων από 12.000 μέσων υποβοήθησης της κινητικότητας, όπως ηλεκτρικά αναπηρικά αμαξίδια και scooters, η δημιουργία ειδικής υπηρεσίας σχολικών μεταφορών για μαθητές με αναπηρία, καθώς και παρεμβάσεις προσβασιμότητας σε 33 σιδηροδρομικούς και 85 σταθμούς του μετρό.

Στήριξη 28.000 πολύ μικρών επιχειρήσεων

Σημαντικό μέρος των πόρων κατευθύνεται προς τις μικρότερες επιχειρήσεις. Συγκεκριμένα, περίπου 28.000 ευάλωτες πολύ μικρές επιχειρήσεις προβλέπεται να στηριχθούν στην προσαρμογή τους σε καθαρότερες μορφές ενέργειας και μετακίνησης, με 820 εκατ. ευρώ να διατίθενται για τη μείωση του ενεργειακού και μεταφορικού τους κόστους μέσω στοχευμένων ενεργειακών αναβαθμίσεων και επιδοτήσεων.

Σύμφωνα με τους υπολογισμούς που συνοδεύουν το ελληνικό σχέδιο, το σύνολο των επενδύσεων και των μεταρρυθμίσεων αναμένεται, όταν εφαρμοστεί πλήρως, να συμβάλει σε ετήσια μείωση των εκπομπών κατά 811.000 τόνους ισοδυνάμου CO­2 έως το 2032.

eleftherostypos.gr