Μέτρα μείωσης του κόστους παραγωγής ζήτησαν οι Υπουργοί Γεωργίας, αρχής γενομένης από τα λιπάσματα

Υπό το πρίσμα της τρέχουσας γεωπολιτικής κατάστασης, οι Υπουργοί Γεωργίας των κρατών μελών της Ε.Ε., στην χθεσινή συνεδρίασή τους, προέτρεψαν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αναπτύξει γρήγορα ένα ολοκληρωμένο σχέδιο για τη μείωση του κόστους παραγωγής, ιδίως σε περίπτωση που παραταθεί η ενεργειακή κρίση. Αυτό θα πρέπει να περιλαμβάνει μέτρα για την αντιμετώπιση του αυξανόμενου κόστους των λιπασμάτων και άλλων γεωργικών εισροών.

Επί του θέματος, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προετοιμάζει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο δράσης για τα λιπάσματα, το οποίο αναμένεται να παρουσιαστεί την άνοιξη, σύμφωνα με όσα δήλωσε ο Επίτροπος Γεωργίας, Κριστόφ Χάνσεν χθες, Δευτέρα 30 Μαρτίου, κατά την διάρκεια συνέντευξης Τύπου στα πλαίσια του Συμβουλίου Υπουργών Γεωργίας και Αλιείας στις Βρυξέλλες. Όπως ανέφερε, στη συνάντηση των Ευρωπαίων Υπουργών Γεωργίας σημειώθηκε ευρεία σύγκλιση απόψεων, ενώ ανακοίνωσε ότι θα πραγματοποιηθεί επείγουσα συνάντηση υψηλού επιπέδου στις 13 Απριλίου, «με στόχο την εξέταση βραχυπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων μέτρων».

Ο Επίτροπος διευκρίνισε ότι στη συγκεκριμένη συνάντηση δεν πρόκειται να ληφθούν αποφάσεις, αλλά θα διεξαχθεί συζήτηση με τη συμμετοχή παραγωγών λιπασμάτων και αγροτικών οργανώσεων. Σκοπός είναι η ενίσχυση της ευρωπαϊκής παραγωγής λιπασμάτων ώστε να μειωθεί η εξάρτηση από εισαγωγές, η βελτίωση της αποδοτικότητας χρήσης από τους αγρότες και η προώθηση βιολογικών και χαμηλών εκπομπών άνθρακα εναλλακτικών λύσεων.

Όπως υπογράμμισε ο Κριστόφ Χάνσεν, το πρόβλημα με τα λιπάσματα αναμένεται να ενταθεί μέσα στο έτος, λόγω της κατάστασης στη Μέση Ανατολή. Επεσήμανε ότι «περίπου το 70% των αγροτών έχουν ήδη προμηθευτεί αποθέματα από περσινά λιπάσματα, ωστόσο για την τρέχουσα περίοδο το πρόβλημα δεν θα είναι τόσο έντονο, αλλά θα γίνει αργότερα μέσα στο έτος».

Τα βασικά συμπεράσματα της συνεδρίασης

Όραμα για τη Γεωργία και τα Τρόφιμα: ένα έτος εφαρμογής (σε δημόσια συνεδρίαση)

Οι Υπουργοί συζήτησαν την κατάσταση ένα έτους μετά την έναρξη του οράματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη Γεωργία και τα Τρόφιμα. Αξιολόγησαν την πρόοδο που έχει σημειωθεί μέχρι στιγμής και αντάλλαξαν απόψεις σχετικά με την επάρκεια των συνεχιζόμενων και προγραμματισμένων πρωτοβουλιών, ιδίως υπό το πρίσμα των εξελισσόμενων γεωπολιτικών εξελίξεων, των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή, της αστάθειας της αγοράς και των προκλήσεων που σχετίζονται με το κλίμα. Από τις δράσεις που εφαρμόστηκαν μέχρι τώρα, πολλοί εξέφρασαν την ικανοποίησή τους για την εστίαση στην ανανέωση των γενεών και την πρόοδο που έχει σημειωθεί όσον αφορά την απλούστευση, υπογραμμίζοντας παράλληλα την ανάγκη για περαιτέρω δράσεις σχετικά με αυτό. Συζήτησαν επίσης πρόσθετες δράσεις που απαιτούνται για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας, της ανταγωνιστικότητας και της επισιτιστικής ασφάλειας σε ολόκληρο τον αγροδιατροφικό τομέα της ΕΕ.

Το όραμα, που παρουσιάστηκε τον Φεβρουάριο του 2025, καθορίζει ένα μακροπρόθεσμο πλαίσιο για έναν ελκυστικό, ανταγωνιστικό, ανθεκτικό και βιώσιμο αγροδιατροφικό τομέα έως το 2040. Κατά το πρώτο έτος, η Επιτροπή ξεκίνησε και εφάρμοσε μια σειρά πρωτοβουλιών στις τέσσερις διασυνδεδεμένες προτεραιότητες του οράματος, συμπεριλαμβανομένων μέτρων για τη βελτίωση της θέσης των γεωργών στην αλυσίδα εφοδιασμού τροφίμων (ιδίως όσον αφορά τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές και την κοινή οργάνωση αγοράς - ΚΟΑ), απλούστευση των κανόνων που σχετίζονται με την ΚΑΠ, ενισχυμένα εργαλεία ετοιμότητας για την κρίση και δράσεις που σχετίζονται με την ανανέωση των γενεών και τη δέσμευση των ενδιαφερομένων.

Ευρύτερα, το όραμα στοχεύει στην εξισορρόπηση της οικονομικής βιωσιμότητας με την περιβαλλοντική βιωσιμότητα και την αγροτική ανάπτυξη, υποστηριζόμενη από την καινοτομία, την έρευνα και την απλούστευση. Προβλέπονται περαιτέρω πρωτοβουλίες στο πλαίσιο της προετοιμασίας, όπως μια στρατηγική για τα ζώα, ένα σχέδιο παροχής πρωτεϊνικής προστασίας και ένα σχέδιο δράσης για τα λιπάσματα, καθώς και εργαλεία για την υποστήριξη της βιωσιμότητας και της ψηφιακής διαφοροποίησης.

Γεωργικά ζητήματα που σχετίζονται με το εμπόριο

Με βάση τις πληροφορίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το Συμβούλιο παρείχε περαιτέρω πολιτική καθοδήγηση σε σχέση με τον χειρισμό των ζητημάτων της γεωργίας που σχετίζονται με το εμπόριο.

Η δύσκολη γεωπολιτική κατάσταση που αντιμετώπισε η Ένωση το 2025 συνεχίστηκε και το 2026 και κλιμακώθηκε περαιτέρω με μέχρι στιγμής απρόβλεπτες επιπτώσεις στην αλυσίδα εφοδιασμού αγροδιατροφικών προϊοντων, συμπεριλαμβανομένου του εμπορίου. Ο αντίκτυπος στο κόστος παραγωγής, μεταφοράς και διανομής τροφίμων και, κατά συνέπεια, στις τιμές των καταναλωτών μπορεί να είναι αρκετά σοβαρές. Η κατάσταση περιπλέκεται περαιτέρω από την επιδείνωση της κατάστασης της υγείας των ζώων σε πολλά μέρη της Ένωσης.

Τα κράτη μέλη εξέφρασαν τη στήριξή τους στα μέτρα διασφάλισης που εγκρίθηκαν στη συμφωνία της Mercosur και ορισμένα ζήτησαν να επεκταθούν τα μέτρα αυτά σε όλες τις εμπορικές συμφωνίες. Χαιρέτισαν επίσης το σχέδιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για μέτρα αμοιβαιότητας, το οποίο περιλαμβάνει τη μείωση των Μέγιστων Ορίων Υπολειμάτων για τις πιο επιβλαβείς ουσίες στο μηδέν. Επιπλέον, επαίνεσαν την έναρξη από την Επιτροπή ενός σχεδίου εκτίμησης επιπτώσεων και δράσης που μπορεί να οδηγήσει σε πλήρη απαγόρευση των προϊόντων που περιέχουν ουσίες που απαγορεύονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ζήτησαν επίσης μια επικαιροποιημένη έκθεση που εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο οι συμφωνίες ελεύθερων συναλλαγών επηρεάζουν τον αγροδιατροφικό τομέα της ΕΕ, λαμβάνοντας υπόψη τις πρόσφατες εξελίξεις.

Τα κράτη μέλη χαιρέτισαν επίσης τη δέσμευση της Επιτροπής για την ενίσχυση των συνοριακών ελέγχων εντός της ΕΕ και την αύξηση του ελέγχου των τρίτων χωρών. Παράλληλα, ανέδειξαν την ανάγκη για ένα μεγαλύτερο ταμείο διαχείρισης κρίσεων κατά την προσεχή οικονομική περίοδο, με βάση τα διδάγματα που αντλήθηκαν από τις πρόσφατες εμπειρίες.

Το Συμβούλιο ενέκρινε επίσης ως σημείο που επικαιροποιεί τις κατευθυντήριες γραμμές για την ΕΕ και τα κράτη μέλη της θέση για τα φόρουμ της G20 / G7 για θέματα που αφορούν τη γεωργία. Ο γενικός στόχος είναι η προώθηση της βιώσιμης γεωργίας και της επισιτιστικής ασφάλειας μέσω της πολυμερούς συνεργασίας, της έμφασης στην ανθεκτικότητα, της δράσης για το κλίμα και της υποστήριξης της μικροκαλλιεργητικής γεωργίας. Οι βασικές προτεραιότητες περιλαμβάνουν την ενίσχυση των παγκόσμιων αλυσίδων αξίας, την προώθηση της βιωσιμότητας και την ευθυγράμμιση των γεωργικών εμπορικών πολιτικών με τις διεθνείς συμφωνίες.

Ενεργειακή μετάβαση στους τομείς της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας της ΕΕ (σε δημόσια συνεδρίαση)

Με πρωτοβουλία της Κυπριακής Προεδρίας, οι υπουργοί πραγματοποίησαν ανταλλαγή απόψεων σχετικά με την προώθηση της ενεργειακής μετάβασης στην αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια της ΕΕ. Η συζήτηση επικεντρώθηκε στο πώς θα επιταχυνθεί η στροφή από τα ορυκτά καύσιμα, διατηρώντας παράλληλα την οικονομική βιωσιμότητα και την ανταγωνιστικότητα του τομέα. Οι Υπουργοί μίλησαν για πιθανές ρυθμιστικές μεταρρυθμίσεις και απλοποίηση, την κινητοποίηση δημόσιων και ιδιωτικών επενδύσεων και την ανάπτυξη κατάλληλων υποδομών και τεχνολογίας. Η συζήτηση αφορούσε επίσης τα μελλοντικά επιχειρηματικά μοντέλα και τον ρόλο των κρατών μελών στην υποστήριξη ενός ανθεκτικού, βιώσιμου και ουδέτερου για το κλίμα τομέα έως το 2050, λαμβάνοντας υπόψη την ποικιλομορφία των συστημάτων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας σε ολόκληρη την ΕΕ.

Η συζήτηση πραγματοποιήθηκε σε ένα ευρύτερο υπόβαθρο πολιτικής στο οποίο η ενεργειακή μετάβαση αποτελεί κεντρικό συστατικό του θεματολογίου βιωσιμότητας της ΕΕ και του οράματος 2040 για την αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια. Ο τομέας παραμένει σε μεγάλο βαθμό εξαρτημένος από τα ορυκτά καύσιμα, καθιστώντας τον ευάλωτο στην αστάθεια των τιμών της ενέργειας και απειλώντας τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητά του. Ενώ βρίσκονται σε εξέλιξη προσπάθειες για την υποστήριξη της μετάβασης σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και χαμηλών εκπομπών άνθρακα, εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές προκλήσεις, συμπεριλαμβανομένης της γήρανσης των στόλων, της χαμηλής κερδοφορίας, των δύσκολων συνθηκών εργασίας και της περιορισμένης ανανέωσης των γενεών. Αυτά τα διαρθρωτικά ζητήματα, σε συνδυασμό με τις γεωπολιτικές πιέσεις και τον ανταγωνισμό για τον θαλάσσιο χώρο, περιπλέκουν τη μετάβαση και υπογραμμίζουν την ανάγκη συντονισμένης δράσης.

Η πρόοδος μέχρι στιγμής υπογραμμίζει την ανάγκη για επενδύσεις σε υποδομές, τεχνολογία και καινοτομία, παράλληλα με την καλύτερη πρόσβαση στη χρηματοδότηση. Ωστόσο, το υψηλό κόστος και η περιορισμένη χρηματοοικονομική ικανότητα εξακολουθούν να περιορίζουν την υιοθέτηση λύσεων χαμηλών εκπομπών, ιδίως για τους φορείς εκμετάλλευσης μικρής κλίμακας, που θα στηρίζουν τη σημασία της συντονισμένης στήριξης της ΕΕ και της εθνικής στήριξης.

Τα κράτη μέλη χαιρέτισαν ιδιαίτερα την ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ότι προτίθεται να ενεργοποιήσει ταχέως τις σχετικές διατάξεις του Ευρωπαϊκού Ταμείου Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας για την παροχή ουσιαστικής στήριξης στον τομέα της αλιείας ως απάντηση στις αυξανόμενες τιμές των καυσίμων.

Το Συμβούλιο εκδίδει τροποποίηση του κανονισμού για τις αλιευτικές δυνατότητες

Το Συμβούλιο κατέληξε σε απόφαση για την τροποποίηση του κανονισμού για τις αλιευτικές δυνατότητες. Η συνολική επιτρεπόμενη αλίευση για το σκουμπρί του Βορειοανατολικού Ατλαντικού ορίστηκε σε 299.010 τόνους που ευθυγραμμίζεται στο επίπεδο των τεσσάρων παράκτιων κρατικών ρυθμίσεων.

«Μετά τα αποτελέσματα του Συμβουλίου του Δεκεμβρίου, συμμετέχουμε σε διεξοδικές συζητήσεις με όλα τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη. Η μείωση περίπου 49% αντανακλά μια πιο σταδιακή οδό ανάκαμψης. Η απόφαση αυτή εξισορροπεί τις ανάγκες τόσο του ζωγραφικού αποθέματος όσο και των μέσων διαβίωσης των αλιευτικών στόλων, τηρώντας παράλληλα τις επιστημονικές συμβουλές» δήλωσε σχετικά η Μαρία Παναγιώτου, Υπουργός Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος

Υπό την ηγεσία της Κυπριακής Προεδρίας, η οποία εξέτασε τις συστάσεις του Διεθνούς Συμβουλίου για την Εξερεύνηση της Θάλασσας (ICES), το Συμβούλιο επέλεξε μια ισορροπημένη προσέγγιση, απαραίτητη για τη διατήρηση οικολογικής, κοινωνικής και οικονομικής βιωσιμότητας, σύμφωνα με τις αρχές της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής (CFP).

Η απόφαση έχει συγκεντρώσει στήριξη μεταξύ των κρατών μελών, καθώς ο συμβιβασμός θεωρείται ότι διατηρεί τη βιωσιμότητα του απόθεμα σκουμπριού και η διασφάλιση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας του αλιευτικού κλάδου της ΕΕ.

agro24.gr