«Μπούμερανγκ» γύρισε στο Ισραήλ η καταστροφή στις αποχετεύσεις στη Γάζα – Αντιμετωπίζει πρόβλημα έλλειψης νερού

δώ και εβδομάδες το Ισραήλ βρίσκεται αντιμέτωπο με λειψυδρία, μετά από μια πρωτοφανή άνθηση φυκιών που προκάλεσε σοβαρά προβλήματα στη λειτουργία μεγάλου μέρους της δυναμικότητας αφαλάτωσης της χώρας. Η κρίση αυτή, σύμφωνα με επιστήμονες, προκλήθηκε από την καταστροφή μεγάλου μέρους των υποδομών επεξεργασίας λυμάτων στη Γάζα από τις ισραηλινές επιθέσεις, με αποτέλεσμα τη μαζική διοχέτευση ακατέργαστων λυμάτων στη θάλασσα.

«Η ρύπανση δεν αναγνωρίζει πολιτικά σύνορα», δήλωσε η Ένωση Περιβάλλοντος Zalul, μια ισραηλινή ΜΚΟ που δραστηριοποιείται για την προστασία των θαλασσών και των ακτών της χώρας, σύμφωνα με τον Guardian. «Η απόρριψη ακατέργαστων λυμάτων από τη Λωρίδα της Γάζας στη θάλασσα συμβάλλει στην επιδείνωση της κρίσης που επηρεάζει τις εγκαταστάσεις αφαλάτωσης του Ισραήλ. Τα λύματα περιέχουν θρεπτικά στοιχεία, όπως άζωτο και φώσφορο, τα οποία τροφοδοτούν τα μικροφύκη και τα κυανοβακτήρια και ενδέχεται να εντείνουν την άνθησή τους».

Οι περιβαλλοντικές συνέπειες της γενοκτονίας στη Γάζα, επηρεάζουν το Ισραήλ 3 χρόνια μετά

Παρά την εκεχειρία που επιτεύχθηκε πέρυσι με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ, η Γάζα εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπη με μια σοβαρή κρίση ύδρευσης και αποχέτευσης. Η Λωρίδα πλήττεται από εκτεταμένο πρόβλημα με την ύπαρξη τρωκτικών, ενώ λύματα καταλήγουν στις ακτές της μετά την καταστροφή των μονάδων επεξεργασίας λυμάτων από το Ισραήλ.

Ακριβώς πέρα από τα σύνορα, μια τεράστια άνθηση μικροφυκών, μήκους έως και 100 χιλιομέτρων, έχει φράξει τα φίλτρα σε πέντε από τις έξι βασικές μονάδες αφαλάτωσης του Ισραήλ. Οι εγκαταστάσεις παρέμειναν κλειστές για ημέρες και έκτοτε λειτουργούν με μειωμένη δυναμικότητα.

Οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι, μετά από σχεδόν τρία χρόνια γενοκτονικού πολέμου, οι περιβαλλοντικές συνέπειες της καταστροφής στη Γάζα αρχίζουν πλέον να επηρεάζουν και το ίδιο το Ισραήλ.

«Η απόρριψη ακατέργαστων λυμάτων από τη Γάζα στη θάλασσα αυξάνει τους κινδύνους για τις υποδομές παραγωγής νερού του Ισραήλ κατά μήκος των νότιων ακτών της Μεσογείου», δήλωσε ο Τζακ Γκίλρον, ομότιμος καθηγητής και ειδικός στην αφαλάτωση στο Ινστιτούτο Έρευνας Νερού Ζούκερμπεργκ του Πανεπιστημίου Μπεν Γκουριόν. «Το τρέχον περιστατικό ενισχύει την ανάγκη προετοιμασίας απέναντι σε απειλές για μία από τις βασικές πηγές πόσιμου νερού του Ισραήλ».

Αντιμέτωπη με σοβαρές ασθένειες η Λωρίδα

Από τις 7 Οκτωβρίου 2023, οι ισραηλινοί βομβαρδισμοί έχουν καταστρέψει το 90% των υποδομών ύδρευσης και αποχέτευσης της Γάζας, σύμφωνα με έκθεση των Γιατρών Χωρίς Σύνορα (MSF). Άμεσες επιθέσεις έχουν πραγματοποιηθεί σε γεωτρήσεις, αγωγούς μεταφοράς νερού, δεξαμενές και μονάδες αφαλάτωσης.

Η κρίση νερού στη Γάζα παραμένει εξαιρετικά σοβαρή. Πριν από τον πόλεμο, το 80% της υδροδότησης της περιοχής προερχόταν από έναν υδροφόρο ορίζοντα κάτω από την παράκτια ζώνη, όμως η πηγή αυτή έχει πλέον μολυνθεί από θαλασσινό νερό και λύματα και δεν είναι κατάλληλη για ανθρώπινη κατανάλωση.

Το μεγαλύτερο μέρος του πόσιμου νερού της Γάζας προερχόταν από μονάδες αφαλάτωσης και από τρεις αγωγούς που ελέγχονταν από την ισραηλινή υδροδοτική αρχή. Ωστόσο, οι αγωγοί αυτοί διακόπηκαν στην αρχή του πολέμου και έκτοτε έχουν επαναλειτουργήσει μόνο εν μέρει.

Εν τω μεταξύ, τα κατεστραμμένα δίκτυα διανομής έχουν αφήσει μεγάλο μέρος του πληθυσμού να εξαρτάται από υδροφόρες.

Για πολλούς, αυτό σημαίνει μια σκληρή επιλογή ανάμεσα στο να πιούν ένα επιπλέον ποτήρι νερό ή να το κρατήσουν για να πλύνουν τα χέρια τους και να αποτρέψουν ασθένειες, με την οξεία διάρροια να συγκαταλέγεται στις κύριες αιτίες νοσηρότητας.

Η Σαϊμάα αλ-Κατάρι, 37 ετών, η οποία έχει εκτοπιστεί στην περιοχή αλ-Μαουάσι, δήλωσε: «Δεν έχουμε πού να απορρίψουμε το νερό από το πλύσιμο των πιάτων και των ρούχων. Αναγκαζόμαστε να το αφήνουμε να τρέχει στον δρόμο, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται λιμνάζοντα νερά. Στη συνέχεια γύρω τους εξαπλώνονται φύκια και κουνούπια και οι δρόμοι γίνονται βρώμικοι. Υποφέρουμε από δυσάρεστες οσμές, κουνούπια τη νύχτα και μύγες την ημέρα, καθώς και από τρωκτικά».

Η ρύπανση δεν γνωρίζει σύνορα

Οι αρουραίοι έχουν κατακλύσει τμήματα της Γάζας εδώ και μήνες, βρίσκοντας πρόσφορο έδαφος ανάμεσα σε ακατέργαστα λύματα και σωρούς σκουπιδιών που συσσωρεύονται γύρω από τους υπερπλήρεις καταυλισμούς εκτοπισμένων.

Οι ισραηλινές κοινότητες κοντά στα σύνορα με τη Γάζα αντιμετωπίζουν επίσης μια πρωτοφανή εισβολή αρουραίων, με τα τρωκτικά να κατακλύζουν σπίτια και κήπους.

«Οι συνέπειες [του πολέμου] δεν σταματούν στα σύνορα», δήλωσε η Νάντα Ματζνταλάνι, διευθύντρια του τμήματος της Παλαιστίνης στην EcoPeace Middle East, μια οργάνωση που δραστηριοποιείται στην οικοδόμηση περιβαλλοντικής ειρήνης. «Ήδη βλέπουμε αύξηση των κρουσμάτων ηπατίτιδας Α στη Γάζα. Πιστεύω ότι βρισκόμαστε στα πρόθυρα μιας καταστροφής. Και μια σοβαρή επιδημική έξαρση στη Γάζα δεν θα παρέμενε απαραίτητα εντός των συνόρων της».

Στο Ισραήλ, οι αρχές καλούν τους πολίτες να χρησιμοποιούν το νερό “με σύνεση” έως ότου αποκατασταθεί πλήρως το σύστημα. Οι ποσότητες νερού έχουν μειωθεί στα νότια της χώρας, ενώ οι αγρότες έχουν κληθεί να σταματήσουν την άρδευση, κάτι που, σύμφωνα με οικονομολόγους, θα οδηγήσει σε αύξηση των τιμών των τροφίμων.

«Μεταφέρουμε νερό σε δοχεία», δήλωσε η Νας αλ-Μπαράουι, 34 ετών, μητέρα πέντε παιδιών από το Μπέιτ Λάχια. «Περπατάμε κουβαλώντας βαριά δοχεία ή περιμένουμε για ώρες στις ουρές. Μεγάλο μέρος του νερού δεν είναι ασφαλές και τα παιδιά υποφέρουν από επαναλαμβανόμενες στομαχικές λοιμώξεις, διάρροιες και δερματικά εξανθήματα. Τα κατεστραμμένα δίκτυα αποχέτευσης και οι ανενεργές αντλίες έχουν επίσης οδηγήσει τα λύματα να ρέουν ανάμεσα σε σκηνές και μέσα από κατοικημένες περιοχές».

«Οι Παλαιστίνιοι ζουν περικυκλωμένοι από λύματα»

Ο Ομάρ Σατάτ, αναπληρωτής εκτελεστικός διευθυντής της Υπηρεσίας Ύδρευσης των Παράκτιων Δήμων της Γάζας, δήλωσε ότι και οι πέντε μονάδες επεξεργασίας λυμάτων της περιοχής βρίσκονται εκτός λειτουργίας, με αποτέλεσμα περίπου 45.000 κυβικά μέτρα ακατέργαστων λυμάτων να καταλήγουν καθημερινά στη Μεσόγειο.

Επιπλέον, περίπου 15.000 κυβικά μέτρα ακατέργαστων αποβλήτων την ημέρα διαρρέουν στον υπόγειο υδροφόρο ορίζοντα από βόθρους απορρόφησης, ιδιαίτερα στους αυτοσχέδιους καταυλισμούς στην περιοχή αλ-Μαουάσι.

«Πρόκειται για μια καταστροφική κατάσταση τόσο από περιβαλλοντικής όσο και από πλευράς δημόσιας υγείας», δήλωσε ο Σατάτ. «Η θάλασσα είναι έντονα μολυσμένη και οι πρώτοι που επηρεάζονται είναι οι κάτοικοι της Γάζας και οι εκτοπισμένοι, καθώς έρχονται σε άμεση επαφή με τις υψηλότερες συγκεντρώσεις λυμάτων».

Ο Πατ Γκρίφιθς, εκπρόσωπος της Διεθνούς Επιτροπής του Ερυθρού Σταυρού (ΔΕΕΣ) στην πόλη της Γάζας, δήλωσε ότι η κατάσταση αναμένεται να επιδεινωθεί περαιτέρω με την έλευση του χειμώνα. «Οι Παλαιστίνιοι ζουν περικυκλωμένοι από λύματα. Είναι παντού γύρω τους. Εκεί τρώνε, εκεί παίρνουν νερό, εκεί περπατούν», ανέφερε.

Η Zalul και η EcoPeace κάλεσαν την Cogat, την ισραηλινή υπηρεσία που είναι αρμόδια για τη διοίκηση των υποθέσεων της Γάζας, να συμβάλει στην αποκατάσταση του συστήματος αποχέτευσης της περιοχής και να επιτρέψει την επεξεργασία των λυμάτων σε περιοχές υπό ισραηλινό έλεγχο.

Η Cogat δεν απάντησε σε αίτημα για σχόλιο.

Η Zalul ανέφερε: «Αν η ρύπανση συνεχιστεί, οι επιπτώσεις της θα μπορούσαν τελικά να γίνουν αισθητές σε ολόκληρη τη χώρα. Όταν το θαλάσσιο περιβάλλον μολύνεται, τόσο οι άνθρωποι όσο και η φύση υποφέρουν. Ανεξάρτητα από την πλευρά των συνόρων στην οποία βρίσκονται».

πηγή: efsyn.gr

* κεντρική φώτο: Palestinians carry water to make clay bricks for building a house amid a shortage of construction materials in the Gaza Strip, in the Maghazi refugee camp, central Gaza Strip, Thursday, Sept. 3, 2026. (AP Photo/Abdel Kareem Hana)