Παγκόσμιο χρηματιστηριακό σοκ: Στο κόκκινο οι διεθνείς αγορές, η σκυτάλη του sell-off περνά στην Ευρώπη

Ένα παγκόσμιο κύμα ρευστοποιήσεων, που εξαφανίζει τρισεκατομμύρια δολάρια χρηματιστηριακής αξίας και επαναφέρει μνήμες από τις μεγαλύτερες κρίσεις των τελευταίων ετών, σαρώνει τις αγορές από τη Wall Street μέχρι το Τόκιο, τη Σεούλ και την Ταϊπέι, αλλά και τις αγορές της Ευρώπης.

Νέο κύμα πιέσεων απειλεί τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια,

Οι ευρωπαϊκές αγορές μπαίνουν στη συνεδρίαση της Παρασκευής υπό τη βαριά σκιά των απωλειών στις ΗΠΑ και στην Ασία, καθώς οι επενδυτές επιχειρούν να αξιολογήσουν τις συνέπειες της νέας πολιτικής πραγματικότητας στην Ουάσιγκτον, μετά την επικράτηση των Δημοκρατικών και στα δύο σώματα του Κογκρέσου.

Οι ανησυχίες για τις υπερβολικές αποτιμήσεις των εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης και την πιθανότητα επιβράδυνσης των επενδύσεων σε data centers εντείνουν την αποστροφή κινδύνου, οδηγώντας τους επενδυτές σε μετοχικές πωλήσεις και αναζήτηση ασφαλέστερων τοποθετήσεων.

Στο ταμπλό, o πανευρωπαϊκός STOXX 600 υποχωρεί κατά 1,36%, στις 645,95 μονάδες, ενώ στο Λονδίνο ο FTSE 100 σημειώνει πτώση 1,54%, στις 10.616,85 μονάδες. Στη Φρανκφούρτη, ο DAX χάνει 1,49%, υποχωρώντας στις 25.933,13 μονάδες, ενώ στο Παρίσι ο CAC 40 καταγράφει απώλειες 1,13%, στις 8.112,30 μονάδες. Ανάλογη είναι η εικόνα και στις αγορές της νότιας Ευρώπης, με τον FTSE MIB στο Μιλάνο να υποχωρεί κατά 1,15%, στις 49.925,47 μονάδες, και τον IBEX 35 στη Μαδρίτη να χάνει 0,62%, στις 19.364,50 μονάδες, εμφανίζοντας συγκριτικά μικρότερες απώλειες.

Στο επίκεντρο οι τεχνολογικές μετοχές και η τεχνητή νοημοσύνη

Η επιδείνωση του κλίματος στην Ευρώπη ακολουθεί τις ισχυρές πιέσεις που δέχθηκαν ήδη από την Πέμπτη οι εταιρείες οι οποίες συνδέονται με την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης.

Ο ευρωπαϊκός τεχνολογικός κλάδος είχε υποχωρήσει κατά 3,2% στην προηγούμενη συνεδρίαση, με τη Soitec να καταγράφει απώλειες 16,7%, την Aixtron 9,8%, την Infineon 8,5% και την ASML 6,6%.

Οι επενδυτές εμφανίζονται ολοένα και πιο επιφυλακτικοί απέναντι στις υψηλές αποτιμήσεις των επιχειρήσεων που είχαν επωφεληθεί από την έκρηξη των επενδύσεων σε υποδομές τεχνητής νοημοσύνης. Η αύξηση του κόστους χρηματοδότησης και οι αμφιβολίες για το κατά πόσο οι τεράστιες κεφαλαιουχικές δαπάνες θα μεταφραστούν σε ανάλογη κερδοφορία δημιουργούν νέα δεδομένα για τον κλάδο.

Πρόσθετο παράγοντα αβεβαιότητας αποτελεί η αλλαγή των πολιτικών ισορροπιών στις ΗΠΑ μετά τις ενδιάμεσες εκλογές, καθώς οι επενδυτές ανησυχούν ότι αυστηρότερη εποπτεία και περισσότεροι περιορισμοί στην κατασκευή νέων data centers θα μπορούσαν να επιβραδύνουν τον ρυθμό ανάπτυξης της αγοράς.

Πανικός στα διεθνή χρηματιστήρια

Η εκρηκτική άνοδος των μετοχών που συνδέονται με την τεχνητή νοημοσύνη έδωσε τη θέση της σε ένα βίαιο selloff, καθώς οι επενδυτές επανεξετάζουν τις αποτιμήσεις των τεχνολογικών κολοσσών και τις προοπτικές των τεράστιων επενδύσεων σε υποδομές AI.

Η επικράτηση των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ λειτούργησε ως καταλύτης, ενισχύοντας τις ανησυχίες ότι η νέα ισορροπία δυνάμεων στο Κογκρέσο θα μπορούσε να οδηγήσει σε αυστηρότερο έλεγχο της τεχνητής νοημοσύνης και σε περιορισμούς στην κατασκευή νέων data centers. Πρόκειται για έναν κλάδο στον οποίο έχουν κατευθυνθεί εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια, στηρίζοντας μεγάλο μέρος του χρηματιστηριακού ράλι των προηγούμενων μηνών.

Το αποτέλεσμα είναι μια αλυσιδωτή κατάρρευση των τεχνολογικών μετοχών, η οποία πλέον παρασύρει σχεδόν το σύνολο της αγοράς, από τις τράπεζες και τις βιομηχανίες έως τις μικρότερες επιχειρήσεις.

Wall Street: Η χειρότερη συνεδρίαση από τον Απρίλιο του 2025

Το κύμα ρευστοποιήσεων ξεκίνησε από τη Wall Street, όπου η συνεδρίαση της Πέμπτης εξελίχθηκε σε μία από τις χειρότερες των τελευταίων ετών, με τις μεγαλύτερες απώλειες να καταγράφονται στις εταιρείες τεχνολογίας και ημιαγωγών.

Ο Dow Jones υποχώρησε κατά 3,44%, ο S&P 500 κατέγραψε πτώση 4,36%, ενώ ο Nasdaq Composite βυθίστηκε κατά 5,52%, εισερχόμενος σε περιοχή διόρθωσης, καθώς πλέον έχει χάσει περισσότερο από 10% από το πρόσφατο ιστορικό υψηλό του.

Ακόμη μεγαλύτερο ήταν το πλήγμα στον Nasdaq 100, ο οποίος σημείωσε απώλειες περίπου 6,4%, με τη συνολική χρηματιστηριακή αξία των εταιρειών του δείκτη να μειώνεται κατά περίπου 2,3 τρισ. δολάρια μέσα σε μία συνεδρίαση.

Ο δείκτης ημιαγωγών της Φιλαδέλφειας υποχώρησε περισσότερο από 12%, αποτυπώνοντας τη σφοδρότητα των πωλήσεων στον κλάδο που είχε αποτελέσει τον βασικό ωφελημένο από την επενδυτική έκρηξη στην τεχνητή νοημοσύνη.

Η Nvidia έχασε 9,3% και η AMD 17,3%, καθώς οι επενδυτές περιόρισαν μαζικά την έκθεσή τους σε μετοχές υψηλής ανάπτυξης.

Futures Wall Street: Εύθραυστη προσπάθεια ανάκαμψης

Παρά την κατάρρευση της προηγούμενης συνεδρίασης, τα προθεσμιακά συμβόλαια της Wall Street εμφάνισαν σημάδια ανάκαμψης κατά τις πρωινές συναλλαγές της Παρασκευής.

Στην προηγούμενη διαθέσιμη καταγραφή του Dow Jones Newswires, τα futures του S&P 500 και του Dow Jones ενισχύονταν κατά 0,6%, ενώ τα συμβόλαια του Nasdaq είχαν καταγράψει νωρίτερα άνοδο έως και 1,4%.

Ωστόσο, η ανάκαμψη στον τεχνολογικό δείκτη δυσκολευόταν να διατηρήσει τη δυναμική της, καθώς οι επενδυτές παρέμεναν επιφυλακτικοί απέναντι στις προοπτικές των εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης.

Η αβεβαιότητα διατηρείται υψηλή, με την αγορά να αναζητεί ενδείξεις ότι το κύμα αναγκαστικών ρευστοποιήσεων έχει αρχίσει να εξασθενεί.

Ασία: Βουτιά άνω του 6% σε Ιαπωνία και Νότια Κορέα

Στο επίκεντρο των πιέσεων βρέθηκε η Ασία, όπου οι χρηματιστηριακές αγορές ακολούθησαν τη χθεσινή κατρακύλα της Wall Street, με τις εταιρείες ημιαγωγών να δέχονται τις ισχυρότερες πιέσεις.

Στο Τόκιο, ο βασικός χρηματιστηριακός δείκτης Nikkei 225 βυθίστηκε κατά 6,1%, στις 57.332,92 μονάδες, υποχωρώντας κάτω από το όριο των 60.000 μονάδων για πρώτη φορά εδώ και σχεδόν έξι μήνες. Στο επίκεντρο των ρευστοποιήσεων βρέθηκαν οι ιαπωνικές τεχνολογικές μετοχές, με τη SoftBank Group και την Advantest να συγκαταλέγονται στους μεγαλύτερους χαμένους.

Νωρίτερα, στην Ιαπωνία, ο Nikkei 225 υποχώρησε ενδοσυνεδριακά έως 7,1%, αγγίζοντας τις 56.745,81 μονάδες, προτού περιορίσει μέρος των απωλειών του. Στο διάλειμμα της συνεδρίασης βρισκόταν στις 57.858,61 μονάδες, με πτώση 5,27% ή 3.219 μονάδων. Η απόσταση του δείκτη από το υψηλό του Ιουνίου έφτασε προσωρινά το 20%, φέρνοντάς τον στα όρια μιας τεχνικής bear market.

Ακόμη μεγαλύτερη πίεση δέχθηκε η αγορά της Νότιας Κορέας, όπου ο Kospi σημείωσε πτώση 6,3%, στις 5.042,65 μονάδες, καθώς οι μετοχές των κολοσσών των ημιαγωγών Samsung Electronics και SK Hynix κατέγραψαν μεγάλες απώλειες.

Νωρίτερα, Kospi βυθίστηκε έως 8,8%, ενεργοποιώντας μηχανισμό αυτόματης διακοπής των συναλλαγών για 20 λεπτά. Ο δείκτης διολίσθησε έως τις 4.911 μονάδες, στο χαμηλότερο επίπεδο εννέα μηνών, πριν ανακτήσει μέρος του χαμένου εδάφους.

Στις υπόλοιπες αγορές της περιοχής, ο αυστραλιανός S&P/ASX 200 υποχώρησε κατά 0,5%, στις 9.020,80 μονάδες, ο Hang Seng του Χονγκ Κονγκ έχασε 0,9%, στις 24.567,97 μονάδες, ενώ ο Shanghai Composite της Σαγκάης σημείωσε πτώση 1,1%, στις 3.648,94 μονάδες.

Οι χρηματιστηριακές αγορές διεθνώς βρίσκονται αντιμέτωπες με αυξανόμενες πιέσεις, καθώς συνεχίζεται η υποχώρηση των μετοχών που είχαν επωφεληθεί από την εκρηκτική ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης.

Το τελευταίο διάστημα, οι συγκεκριμένοι τίτλοι εμφανίζουν έντονες διακυμάνσεις, καθώς εντείνονται οι ανησυχίες ότι η κατασκευή νέων κέντρων δεδομένων (data centers) για εφαρμογές AI ενδέχεται να επιβραδυνθεί, εξαιτίας του αυξημένου κόστους δανεισμού.

Παράλληλα, πληθαίνουν οι προειδοποιήσεις ότι οι αποτιμήσεις των εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης έχουν εκτιναχθεί σε υπερβολικά υψηλά επίπεδα, δημιουργώντας φόβους για χρηματιστηριακή φούσκα.

Σημαντικές απώλειες κατέγραψε και η μετοχή της Toyota Motor, μετά την ανακοίνωση απογοητευτικών οικονομικών αποτελεσμάτων από την ιαπωνική αυτοκινητοβιομηχανία την προηγούμενη ημέρα.

Ομόλογα: Στροφή στα ασφαλή καταφύγια

Στροφή προς τα κρατικά ομόλογα καταγράφεται στις διεθνείς αγορές, καθώς το ισχυρό sell-off στις μετοχές ενισχύει τη ζήτηση για ασφαλέστερες τοποθετήσεις.

Η απόδοση του γερμανικού 10ετούς ομολόγου υποχωρεί στο 3,227%, σημειώνοντας πτώση περίπου 1,94 μονάδων βάσης, ενώ η απόδοση του αμερικανικού 10ετούς Treasury διαμορφώνεται στο 4,824%, με πτώση 0,6 μονάδας βάσης.

Η υποχώρηση των αποδόσεων αντανακλά την αυξημένη ζήτηση για κρατικούς τίτλους, με τους επενδυτές να αναζητούν προστασία από τη μεταβλητότητα στις χρηματιστηριακές αγορές.

Πετρέλαιο και φυσικό αέριο: Κάτω από τα 100 δολάρια το Brent, πάνω από τα 91 ευρώ το TTF

Διακυμάνσεις παρουσιάζουν οι διεθνείς αγορές ενέργειας, καθώς οι επενδυτές σταθμίζουν τις προοπτικές αποκλιμάκωσης της έντασης στη Μέση Ανατολή και τους συνεχιζόμενους κινδύνους για τον ενεργειακό εφοδιασμό.

Το πετρέλαιο Brent υποχωρεί κατά 0,12%, στα 98,17 δολάρια το βαρέλι, έχοντας προηγουμένως κινηθεί στη διάρκεια της ημέρας έως τα 100,81 δολάρια. Το αμερικανικό WTI χάνει 0,44%, στα 90,12 δολάρια το βαρέλι.

Στον αντίποδα, ανοδικά κινείται το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο, με το προθεσμιακό συμβόλαιο TTF να ενισχύεται κατά 0,52%, στα 91,15 ευρώ ανά μεγαβατώρα.

Παρά τις διακυμάνσεις, οι τιμές του πετρελαίου παραμένουν ευάλωτες στις γεωπολιτικές εξελίξεις, ιδιαίτερα μετά τις νέες επιθέσεις σε δεξαμενόπλοια στον Περσικό Κόλπο και στα Στενά του Ορμούζ.

Γιατί κατέρρευσαν οι αγορές μετά τις εκλογές στις ΗΠΑ

Η βίαιη ανατροπή του επενδυτικού κλίματος είναι ακόμη πιο εντυπωσιακή αν αναλογιστεί κανείς ότι μόλις μία ημέρα νωρίτερα η Wall Street πανηγύριζε για το αποτέλεσμα των αμερικανικών εκλογών.

Την Τετάρτη, οι επενδυτές είχαν υποδεχθεί θετικά την επικράτηση των Δημοκρατικών στη Βουλή των Αντιπροσώπων και τη Γερουσία, εκτιμώντας ότι ο περιορισμός της πολιτικής ισχύος του Ντόναλντ Τραμπ θα μπορούσε να επιταχύνει τον τερματισμό του πολέμου με το Ιράν, να αποκλιμακώσει τις τιμές του πετρελαίου και να περιορίσει τις πληθωριστικές πιέσεις.

Ωστόσο, μέσα σε λίγες ώρες, το ενδιαφέρον μετατοπίστηκε από τις προσδοκίες για γεωπολιτική αποκλιμάκωση στους κινδύνους που απειλούν το επενδυτικό αφήγημα της τεχνητής νοημοσύνης.

Οι αγορές ανησυχούν ότι οι Δημοκρατικοί θα μπορούσαν να επιδιώξουν αυστηρότερο ρυθμιστικό πλαίσιο για τα data centers, ιδιαίτερα μετά τις τοπικές αντιδράσεις που καταγράφηκαν σε αμερικανικές κοινότητες για την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις και την επιβάρυνση των υποδομών.

Για εταιρείες που έχουν στηρίξει τις αποτιμήσεις τους στην προσδοκία συνεχούς αύξησης των επενδύσεων σε υπολογιστική ισχύ, ακόμη και μια επιβράδυνση των σχεδίων κατασκευής νέων εγκαταστάσεων θα μπορούσε να επηρεάσει σημαντικά τις μελλοντικές προβλέψεις κερδοφορίας.

Όπως επισημαίνει ο Μάικλ Ο’Ρουρκ, επικεφαλής στρατηγικής της JonesTrading, οι εκτιμήσεις για τα κέρδη των επόμενων ετών έχουν βασιστεί σε ένα συγκεκριμένο περιβάλλον ταχύτατης ανάπτυξης. Εάν αυτό μεταβληθεί λόγω πολιτικών παρεμβάσεων, οι σημερινές αποτιμήσεις ενδέχεται να μην ανταποκρίνονται πλέον στις πραγματικές προοπτικές των εταιρειών.

Φόβοι για φούσκα στην AI και αναγκαστικές πωλήσεις

Πέρα από τις πολιτικές εξελίξεις, το selloff φέρνει ξανά στο προσκήνιο τις ανησυχίες ότι η χρηματιστηριακή άνοδος των εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης είχε αποκτήσει χαρακτηριστικά υπερβολής.

Η συγκέντρωση τεράστιων κεφαλαίων σε περιορισμένο αριθμό τεχνολογικών ομίλων είχε δημιουργήσει μια αγορά ιδιαίτερα ευάλωτη σε αιφνίδιες αλλαγές του επενδυτικού κλίματος.

«Μου έρχονται στο μυαλό εικόνες από το 2008 ή το 2001», αναφέρει ο Γκρεγκ Τέιλορ, επικεφαλής επενδύσεων της PenderFund Capital Management, παραπέμποντας στις προηγούμενες μεγάλες χρηματοπιστωτικές αναταραχές.

Η εικόνα επιδεινώνεται από τις αναγκαστικές ρευστοποιήσεις κερδοσκοπικών κεφαλαίων και hedge funds, που υποχρεώνονται να περιορίσουν την έκθεσή τους σε μετοχές υψηλού κινδύνου.

Ενδεικτική είναι η πτώση 8,2% του iShares MSCI USA Momentum Factor ETF, που επενδύει σε μετοχές με ισχυρή προηγούμενη χρηματιστηριακή επίδοση. Ήταν η χειρότερη ημέρα του από το 2020.

Παράλληλα, καλάθι της Goldman Sachs με τις περισσότερο shortαρισμένες μετοχές υποχώρησε σχεδόν 8%, ενώ οι μη κερδοφόρες τεχνολογικές εταιρείες έχασαν 7,7%.

Το πρόβλημα, σύμφωνα με διαχειριστές κεφαλαίων, είναι ότι οι πωλητές πολλαπλασιάζονται την ώρα που οι μεγάλοι θεσμικοί επενδυτές αποφεύγουν να τοποθετηθούν εκ νέου στην αγορά, επιτείνοντας την πτωτική δυναμική.

Στα ύψη ο δείκτης φόβου – Καταφύγιο τα ομόλογα

Η έκταση της αναταραχής αποτυπώνεται και στον δείκτη μεταβλητότητας VIX, γνωστό ως «δείκτη φόβου» της Wall Street, ο οποίος εκτινάχθηκε κατά 11,57 μονάδες, κλείνοντας στις 28,18 μονάδες, στο υψηλότερο επίπεδο από τον Μάρτιο.

Το κρίσιμο τεστ για τις διεθνείς αγορές

Η επιδείνωση της εικόνας στα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια δείχνει ότι οι πιέσεις δεν περιορίζονται πλέον αποκλειστικά στις αμερικανικές τεχνολογικές εταιρείες, αλλά επηρεάζουν ευρύτερα την επενδυτική διάθεση.

Το βασικό ερώτημα είναι εάν η διόρθωση στις μετοχές τεχνητής νοημοσύνης θα παραμείνει ένα περιορισμένο επεισόδιο αναπροσαρμογής των υψηλών αποτιμήσεων ή εάν θα εξελιχθεί σε πιο παρατεταμένη περίοδο χρηματιστηριακής αστάθειας.

Οι επενδυτές παρακολουθούν τις κινήσεις στα αμερικανικά futures, τις αποδόσεις των κρατικών ομολόγων και τις εξελίξεις στον κλάδο της τεχνητής νοημοσύνης, καθώς αναζητούν ενδείξεις για τη διάρκεια και το βάθος των ρευστοποιήσεων.

Η σημερινή συνεδρίαση στην Ευρώπη αποκτά, επομένως, ιδιαίτερη σημασία, καθώς η μετάβαση από τις αρχικές προσπάθειες σταθεροποίησης σε απώλειες που προσεγγίζουν το 1,5% αποτυπώνει πόσο γρήγορα μπορεί να μεταβληθεί το επενδυτικό κλίμα.

newmoney.gr